kongres Saveza udruženja folklorista Jugoslavije: Plitvička Jezera, 1990

Конгресот на Сојузот на здруженија на фолклористи на Југославијaпретставуваше значаен, општодржавен научен настан, чија цел беше презентирање на истражувања од областа на фолклорот и дискусија за неговата улога, методологија и класификација. На секој конгрес му претходеше објавување на богат зборник на реферати (Радови/Зборник), кој опфаќаше широк спектар на теми – од локални традиции и музичко-усни форми до теоретски рефлексии. Публикациите беа на повеќе јазици и содржеа апстракти на неколку странски јазици, што ја нагласуваше важноста на овие средби како во југословенскиот, така и во меѓународниот контекст. 

Дигитализацијата беше извршена како дел од активностите на Дигиталната ризница за етнолошки и антрополошки ресурси (DREAR) и Дигиталниот архив за етнолошки и антрополошки ресурси (DAEAR) при Институтот за етнологија и антропологија, со цел неговата содржина да биде подостапна и полесна за пребарување. Раководител на проектот е професор д-р Љупчо Ристески, а во реализацијата учествуваат м-р Елизабета Павковиќ, Душица Брачиќ и Марек Матијанка. 

---

The Congress of the Association of Folklorists’ Societies of Yugoslavia was an important nationwide scientific event, aimed at presenting research in the field of folklore and discussing its role, methodology, and classification. Each congress was accompanied by a rich collection of papers (Radovi/Zbornik), covering a broad range of topics—from local traditions and oral-musical forms to theoretical reflections. The publications were multilingual and included abstracts in several foreign languages, highlighting the significance of these gatherings both within Yugoslavia and internationally.

The digitization was carried out as part of the activities of the Digital Treasury for Ethnological and Anthropological Resources (DREAR) and the Digital Archive for Ethnological and Anthropological Resources (DAEAR) at the Institute of Ethnology and Anthropology, with the aim of making its contents more accessible and easier to search. The project is managed by Professor Ljupco Risteski, PhD. Other contributors include Elizabeta Pavkovikj, Dushica Brachikj and Marek Matyjanka. 

Содржина / Table of Contents

FOLKLOR LIKE I KORDUNA

1. Vukašin Baćović – Srodnost epske narodne poezije Crne Gore, Bosne, Like i Korduna
2. Jerko Bezić – O folklornoj glazbi Like
3. Nikola Cvetković – Poetika epskih narodnih partizanskih pjesama Korduna i Jablanice o pogibiji junaka
4. Gordana Damjanović – Narodno stvaralaštvo iseljenika s kordunskog područja u Bačkoj
5. Mirjana Drndarski – Motiv okovanog delije u jednoj pjesmi iz okoline Slunja
6. Ivan Ivandan – Narodni plesni običaji Like
7. Stojanka Mandić – Odnos narodnog stvaraoca Like i Korduna prema ženi i njezinoj ulozi u danima revolucije
8. Bela Mariaš – O nekim zakonitostima muzičkog oblikovanja »Banjinaca« u Vojvodini
9. Ljuban Maričić – Kordun, kolijevka regionalnih smotri izvornog folklora
10. Grozdana Marošević – »Samice« ili »rozgalice« – oblici pjevanih poruka
11. Dragutin Mićović – Mustajbeg lički u istoriji i krajišničkoj epici
12. Vojislav Nikčević – Crnogorci u Lici i na Kordunu – Etnojezički pristup
13. Milivoj Rodić – Poetički i poetski aspekti u oblikovanju likova partizanske narodne poezije
14. Magdalena Veselinovd-Šulc – Plitvička jezera očima mađarskog putopisca s kraja XIX veka
15. Omerka Žigić – Usmene predaje iz Like u književnom djelu Ivana Devičića
    
    TURIZAM I FOLKLOR
    
    
16. Nikola Buble – Etnomuzikolog na privremenom radu u turizmu. Turizam i glazbeni folklor — tema za razmišljanje
17. Dragica Cvetan – Vinska cesta Plešivičkog vinogorja i folklor vinogradarske klijeti
18. Tvrtko Ćubelić – Fenomen folklora i turistički aspekti
19. Tomislav Đurić – Arhitektura i jelovnik ličkog sela (na primjeru Sinca i Baškog Oštarijskog kraja) u službi turizma
20. Musa Gaši – Domaća radinost kao faktor turističke potrošnje
21. Branko Kostelac – Oblici prezentacije narodnog stvaralaštva na turističkom tržištu Hrvatske
22. Damir Kremenić (Kundarić) – Drežnik-grad, kulturno-povijesne vrijednosti i mogućnosti razvoja
23. Salih Kulenović – Turistički motivi Gračanice
24. Ana Mlinar – Neki primjeri čuvanja i prezentacije narodnog graditeljstva s osvrtom na razinu i modalitete zaštite i revitalizacije seoskih naselja u zoni nacionalnog parka Plitvička jezera
25. Ejup Musović – Spomenici kulture Raško-ibarske regije u službi turizma
26. Iskender Muzbeg – Folklor Prizrena i njegov utjecaj na turizam
27. Lidija Nikočević – Prehrana u Lovranštini i njene novije transformacije
28. Vilma Niskanović – Suvenir u turističkoj ponudi Sarajeva
29. Milan Oreb, Goran Oreb – Folklorne priredbe u turističkoj sezoni na otoku Korčuli
30. Mirko Ramovš – Ljudski ples na odru — umetnost ali zabava?
31. Nives Ritig-Beljak – Gostoljublje na razmeđi mita i manipulacije
32. Endel Sedaj – Homerova Troja — izvor legendi, istorijskih hipoteza, propagande i turizma
33. Altaj Suroj – Tradicionalna vrsta jela prizrenskog kraja i turizam
34. Vili Vuk – Muzealija kot spominek
35. Tatjana Zezelj-Kališanin – Festivalot „Ilindenski denovi“ od aspekt na turizmot (Bitola, 28. juli — 3. avgust)
    
    NOVOKOMPONIRANA PJESMA I PLES
    
    
36. Naila Ceribašić – Prilog proučavanju utjecaja široko poznatih izvedbi na glazbenu komponentu svadbi u Rakitovici (Slavonska Podravina)
37. Rusid Đurić – Novokomponirana pjesma — estetsko-filološki nivo
38. Jelena Gligorijević – Tri rustikalne pesme iz repertoara Lepe Brene — veza sa tradicijom i odstupanje od nje
39. Andrijana Gojković – Prilog diskusijama o novokomponovanoj narodnoj muzici
40. Slobodan Jerkov – Metamorfoza reprodukcije muzičkog folklora
41. Zlata Marjanović – „Novokomponovana narodna pesma“ u razvojnom procesu (Na primeru dalmatinskog pevanja)
42. Vesna Matijašević – Osobenostite na makedonskite novokoponirani pesni
43. Vedrana Milin – Komponirana klapska pjesma na omiškom festivalu
44. Aleksandar Miljuš – Prilog proudavanju gradske pesme
45. Ivan Mimića – Nove epske deseteradke pjesme i njihovi stvaraoci
46. Vuk Minić – Tekstovi novokomponiranih crnogorskih pjesama prema izvornim
47. Meseret Morina-Jakupović – Novokomponovane turske narodne pesme na Kosovu
48. Redžep Munisi – Neki vidovi novokomponirane pjesme u duhu albanskog narodnog melosa
49. Ljiljana Pešikan-Ljustanović – Pesme ditalaca
50. Ševčet Plana – Camilji Vogelj kao stvaraJac novih albanskih narodnih pesama
51. Maja Povrzanović – O četi govore komponirane klapske pjesme?
52. Ines Priča – „Vjerovanje i praznovjerice“ o novokomponiranoj narodnoj glazbi
53. Fanija Popova – Novokomponiranite pesni kako nadin za formiranje generaciski vkus
54. Tome Sazdov – Valandovskiot „Folk-fest“ — uspešan primer na novokomponirani pesni vo narodni duh
55. Đorđe Smokvarski – Novokomponiranata narodna pesna vo SR Makedonija
56. Elizabeta Seleva – Tekstot na novosozdadenata pesna i poetikata na trivijalnata knizevnost
57. Marko Terseglav – Narodno-zabavno pjesnistvo in folkloristika
    
    NARODNA KNJIZEVNOST
    
    
58. Vladimir Bovan – Vic prema šaljivoj narodnoj priči
59. Zvezdan Đurić – „Factum“ i „dictum“ — određene vica o samim nekim aspektima vica
60. Živko Đurković – Poenta u vicu i anegdoti
61. Stjepan Hranjec – Semantičko polje usmene anegdote
62. Ahmet Kasumović – Onomastički vic
63. Šefket Krcić – Neki regionalni vidovi ispoljavanja vica u Crnoj Gori (cetinjski, podgorički, plavsko-gusinjski)
64. Iljaz Metaj – Semiotidko značenje vica
65. Evgenija Mićeva – Anegdota i vic u jednom malom bugarskom gradu
66. Blagota Mrkaić – Neke odlike nastanka i recepcije vica
67. Ante Nazor – Vicevi i danas
68. Nenad Ljubinković – Teorijsko određivanje usmenog narodnog vica — problemi i nedoumice
69. Munib Maglajlić – Tematsko-motivska ishodišta viceva o Muji i Sulji
70. Milorad Nikdević – Vic između trivijalnosti i umjetnosti riječi
71. Gordana Ljuboja – Etnološki pristup vicu — problemi etničke distance
72. Edit Petrović – Etnike i plemenske stereotipije kao šaljiva forma među crnogorskim kolonistima
73. Svetozar Piletić – Vic kao oblik narodnog stvaralaštva
74. Ljubisa Rajković – Sociološko-psihološka osnova suvremenih timočkih viceva o tvrdogluku Piroćanaca
75. Miodrag Ribić – Iznevereno očekivanje
76. Ruzdi Usaku – O specifičnosti i univerzalnosti u transpoziciji vica
77. Dara Vudinić – Vic kao oblik narodnog stvaralaštva
78. Mitar Zeković – Dosjetka, odnosno vic, u kontekstu crnogorske usmene teatrologije
79. Sergej Zuhba – Anegdota o Hadži Sardinu u abhaskom folkloru
    
    ETNOMUZIKOLOGIJA, ETNOKOREOLOGIJA
    
    
80. Elly Bašić – „So-la-so-mi“. Glasanje djece — glasanje sportskih navijača
81. Jadranka Crnogorac – „Klepetalo“ — idiofoni muzički instrument
82. Jasminka Dokmanović – Neke arhaične meloritmičke zakonitosti kao faktor izgradnje oblika u srpskim obrednim pesmama za plodnost
83. Borivoje Dimrevski – Polifunkcionalnosta vo eden naroden muzički instrument kako retka forma na individualna organološka kreacija
84. Dimitrije O. Golemović – Dvodelnost u srpskom narodnom pevanju zasnovana na doslovnom ponavljanju
85. Dragica Panić-Kasanski – Kolo Trojanac u folklornoj tradiciji Bosne i Hercegovine
86. Vinko Krajtmayer – Graditelji „svirala“ (zurni) na području Bosne u svjetlu tradicionalnog mišljenja i doživljavanja
87. Mladen Marković – Formalne razlike u svirci na violini kao posledica konstrukcionih razlika ovih instrumenata
88. Ana Matović – Struktura melostiha i melostrofe vojvođanskog bećarca
89. Radmila Radović – Evolutivni proces muzičkog oblikovanja narodne pesme na primeru vokalne tradicije sela Jabukovik
90. Dunja Rihtman-Šotrić – „Tamburica“ sa tri žice na području Bosanske krajine
91. Miroslava Hadžihusejnović-Valašek – Napjevpjesme: „Mila moja“ početkom 19. st. i danas
92. Olivera Vasić – Igre „povod“, „sakajdo“ i „ijačak“ i njihova povezanost sa „kolanjem“
93. Robert Vrdon – Kako pjevaju ljudski pjevači
    
    LIKOVNO STVARALASTVO
    
    
94. Mila Bosic – Zoomorfni motivi u narodnoj umetnosti Vojvodine
95. Vasko Kostic – „Krilatidi“ sa posebnim osvrtom na njihov kultu Boki Kotorskoj
96. Mirjana Menkovic – Zoomorfna ornamentika pregaća Banatke Morave kao netipičan način ukrašavanja odeće kosovsko-metohijske oblasti
97. Drita Statovci – Zoomorfni motivi u albanskoj domaćoj radinosti
98. Aneta Svetieva – Zoomorfni elementi vo vnatresnata dekoracija na narodnata arhitektura od Makedonija vo 19. vek
    
    DJEČJE STVARALAŠTVO
    
    
99. Dragica Bozinova – Makedonskite broenici — kontinuitet, transformacii, inovacii
100. Ismailj Doda – Vaspitno obrazovna funkcija albanskih dječjih brojalica
101. Mirjana Prosic-Dvomic – Brojalica — primer dečjeg urbanog folklora
102. Alija Dzogovic – Goranske dječje brojalice
103. Borka Jovandevic – Metroritamski obrazac — veza između različitih izvedbi iste dječje pjevane pjesme
104. Ilija Kitanovski – Brojalice od Kratova i Kratovsko
105. Sidonija Klaser – Dječje igre s pjevanjem u Sisku, naselje Brzaj, 1986/87
106. Ivan Kotev – Detskiot folklor vo osnovnite učilišta od Strumičko
107. Radul Markovic – Neke narodne brojalice
108. Aleksandar Prokopiev – Bajkata i crtaniot film
109. Georgi Stalev – Folklorot kako vaspiten faktor vo visite odelenija na osnovnoto obrazovanie
110. Zorislava M. Vasiljevid – Dječije muzičko stvaralaštvo — improvizacije